Web Sitesi Taşıma Kontrol Listesi (Checklist)

Web sitesi taşıma işlemi, çoğu site sahibinin yılda bir kez bile yapmadığı ama yapıldığında en çok stres yaratan operasyonlardan biridir. Sebep basit: Yanlış bir adım, saatlerce süren kesintiye, kaybolan e-postalara ya da arama sonuçlarında düşen sıralamalara yol açabilir. Oysa taşımanın kendisi karmaşık değildir; karmaşık olan, adımların doğru sırayla ve doğru zamanlamayla yapılmasıdır. Bir dosyayı bir sunucudan diğerine kopyalamak kolaydır. Zor olan, o kopyalama sırasında dünyanın hiçbir yerindeki hiçbir ziyaretçinin farkı hissetmemesini sağlamaktır.

Bu yazıda yıllardır barındırma tarafında sayısız site taşıması yapmış bir ekibin edindiği pratik deneyimi, işaretlenebilir bir kontrol listesine dönüştürdük. Amacımız, teknik bilgisi orta seviye olan bir site sahibinin bile kendi taşımasını planlarken hiçbir kritik adımı atlamamasını sağlamak. Listeyi üç mantıklı bölüme ayırdık: taşıma öncesi hazırlık, geçiş anı ve taşıma sonrası doğrulama.

Neden Sıralama ve Zamanlama Bu Kadar Önemli?

Web sitesi taşımanın çoğu felaketi tek bir hatadan doğar: DNS kayıtlarını, yeni sunucu tam hazır olmadan değiştirmek. İnternet, alan adınızı IP adresine çevirirken DNS denilen bir sistemi kullanır ve bu sistemdeki her kayıt bir süre boyunca (TTL, yani Time To Live) önbellekte tutulur. Yani DNS’i değiştirdiğinizde bu değişiklik dünyaya anında yayılmaz; bazı sunucular hâlâ eski kaydı hatırlar. Bu geçiş penceresi, doğru yönetilmezse ziyaretçilerinizin bir kısmının çalışmayan bir sunucuya düşmesi anlamına gelir.

İyi haber şu: Bu davranış tahmin edilebilir. TTL’yi önceden düşürerek yayılma süresini kısaltabilir, eski ve yeni sunucuyu bir süre paralel çalıştırarak da geçiş penceresini görünmez hale getirebilirsiniz. Kontrol listesinin özü budur.

Taşıma Öncesi Hazırlık Listesi

Taşımanın en kritik ve en çok atlanan aşaması budur. Buradaki bir eksik, geçiş anında telafi edilemez. Aceleye getirilmemesi gereken tek aşama da budur.

1. Tam bir yedek alın (ve yedeği test edin)

Hiçbir taşımaya, doğrulanmış bir yedeğiniz olmadan başlamayın. Bu, sadece web dosyalarını değil, veritabanını, e-posta hesaplarını, cron görevlerini ve DNS zone kayıtlarını da kapsamalıdır. Yedeğin sadece var olması yetmez; açılabildiğinden emin olun. Alastyr planlarında günlük otomatik yedekleme standart olarak sunulur, ancak taşıma öncesinde manuel bir yedek daha almak her zaman iyi bir sigortadır.

2. Yeni sunucuyu kurun ve tüm içeriği aktarın

Alan adını yönlendirmeden önce yeni sunucuda sitenizin birebir kopyasını oluşturun. Dosyaları yükleyin, veritabanını içe aktarın, PHP sürümünü eski ortamla eşleştirin ve tüm eklenti/uzantıları kontrol edin. WordPress gibi sistemlerde wp-config.php içindeki veritabanı bilgilerini güncellemeyi unutmayın.

3. Yeni sunucuyu DNS’i değiştirmeden test edin

Bu, profesyonellerin favori numarasıdır. Kendi bilgisayarınızdaki hosts dosyasına alan adınızı yeni sunucunun IP’sine yönlendiren bir satır ekleyerek, siz o siteyi yeni sunucudan görürken dünyanın geri kalanı hâlâ eski sunucudan görür. Böylece siteyi canlıya almadan önce her sayfayı, formu ve ödeme akışını gerçek ortamda test edebilirsiniz.

4. SSL sertifikasını yeni sunucuda önceden hazırlayın

DNS’i yönlendirdiğiniz anda tarayıcıların “güvenli değil” uyarısı vermemesi için SSL sertifikasının yeni sunucuda hazır ve doğrulanmış olması gerekir. Alastyr’da ücretsiz SSL standart olduğu için bu adım genellikle otomatik ilerler; yine de sertifika zincirinin (intermediate) eksiksiz olduğunu kontrol edin.

5. TTL değerlerini önceden düşürün

Bu, zamanlama gerektiren tek adımdır ve bu yüzden en az 24-48 saat öncesinden başlatılmalıdır. Kritik kayıtların (A, AAAA, MX) TTL değerini normal seviyesinden (genellikle 3600-14400 saniye) 300 saniyeye düşürün. Böylece geçiş anında DNS değişikliği dakikalar içinde yayılır. Not: Eski TTL değeri ne ise, TTL’yi düşürdükten sonra o süre kadar beklemeniz gerekir ki eski önbellekler temizlensin.

Geçiş Anı Listesi

Hazırlık doğru yapıldıysa geçiş anı aslında en kısa ve en sakin aşamadır. Yine de bir bakım penceresi (trafiğin en düşük olduğu saat, çoğunlukla gece) seçmek yerinde olur.

6. E-posta ve MX kayıtlarını unutmayın

Site taşımanın en sinsi tuzağı e-postadır. Çoğu kişi A kaydını yeni IP’ye çevirir ama MX kayıtlarını atlar; sonuç, gelen e-postaların kaybolması olur. E-posta hesaplarınızı yeni sunucuya taşıdıysanız MX kaydını da güncelleyin. Alastyr’ın kendi geliştirdiği, KVKK uyumlu mail altyapısı taşınan hesaplarda yüksek inbox oranı sağlar, ancak DNS tarafındaki MX güncellemesi yine sizin sorumluluğunuzdadır.

7. A/AAAA kayıtlarını yeni IP’ye yönlendirin

Kök alan adı (ornek.com), www ve varsa api, admin, panel gibi tüm alt alan adlarını yeni sunucunun IP adresine güncelleyin. Hiçbir alt alan adını atlamayın.

8. Eski sunucuyu kapatmayın

Bu, sıfır kesintinin altın kuralıdır. DNS yayılırken bazı ziyaretçiler hâlâ eski IP’ye düşecektir. Eğer eski sunucu da aynı içeriği sunmaya devam ediyorsa, hangi sunucuya düşerlerse düşsünler tutarlı bir site görürler. Eski hesabı geçişten sonra en az 24 saat, ideal olarak 1 hafta açık tutun.

Taşıma Sonrası Doğrulama Listesi

9. DNS yayılımını çoklu ağdan doğrulayın

Geçişten 5-15 dakika sonra, farklı ağlardan (ev interneti, mobil veri, VPN) siteyi kontrol edin. dig veya nslookup komutları ile ya da çevrimiçi DNS kontrol araçlarıyla dünyanın farklı bölgelerinde yeni IP’nin görünüp görünmediğini izleyin.

10. SEO tarafını koruyun: 301 yönlendirmeler ve sitemap

Eğer taşıma sırasında URL yapınız değişmiyorsa (sadece sunucu değişiyorsa) SEO açısından ekstra bir işlem gerekmez. Ancak alan adı ya da URL yapısı değişiyorsa, eski adreslerden yeni adreslere 301 (kalıcı) yönlendirme kurun. Google, 301 yönlendirmelerde sıralama sinyallerinin neredeyse tamamını yeni adrese aktarır. Yönlendirme zincirlerinden kaçının; doğrudan nihai hedefe yönlendirin. Ardından yeni sitemap’i oluşturup Google Search Console’a gönderin ve alan adı değiştiyse “Adres Değişikliği” aracını kullanın.

11. Fonksiyonel testleri tekrarlayın

Formlar, ödeme akışı, üye girişi, arama, iletişim e-postaları… Canlı ortamda hepsini bir kez daha test edin. Hosts dosyası testinde çalışan bir şeyin canlıda da çalıştığını varsaymayın; SSL veya e-posta gibi DNS’e bağlı bileşenler ancak gerçek geçişten sonra tam doğrulanabilir.

12. İlk 48 saati izleyin

Uptime izleme aracı, sunucu erişim logları ve e-posta akışını ilk iki gün boyunca yakından takip edin. Sorun genellikle bu pencerede ortaya çıkar. Her şey stabilse, TTL değerlerini tekrar normal (1-4 saat) seviyeye yükseltebilirsiniz.

Adım Adım Zaman Çizelgesi Tablosu

Zaman	Yapılacak İş	Amaç
48 saat önce	Tam yedek al, yeni sunucuyu kur ve içeriği aktar	Sağlam bir zemin ve geri dönüş noktası oluşturmak
24-48 saat önce	TTL değerlerini 300 saniyeye düşür	Geçişte DNS’in hızlı yayılmasını sağlamak
24 saat önce	Hosts dosyası ile yeni sunucuyu test et, SSL’i doğrula	Canlıya almadan hataları yakalamak
Geçiş anı (gece)	A/AAAA ve MX kayıtlarını yeni IP’ye çevir	Trafiği yeni sunucuya yönlendirmek
Geçiş +15 dk	Çoklu ağdan DNS ve site testleri	Yayılımı doğrulamak
Geçiş +48 saat	İzlemeyi sürdür, sonra TTL’yi geri yükselt	Stabiliteyi teyit edip önbelleği optimize etmek
Geçiş +7 gün	Eski hesabı kapat	Güvenli geri dönüş penceresini korumak

Alastyr ile “Ücretsiz Taşıma” Ne Anlama Geliyor?

Yukarıdaki listeyi okuyunca “bunu ben mi yapacağım?” diye düşünmeniz doğal. Cevap: Alastyr’a taşınıyorsanız çoğunu yapmanıza gerek yok. Sitenizi bize taşırken ücretsiz taşıma hizmetimiz kapsamında dosyaların, veritabanının ve e-posta hesaplarının aktarımını uzman ekibimiz üstlenir. Sizin sorumluluğunuz genellikle sadece DNS/alan adı tarafındaki nihai yönlendirme kararına indirgenir.

Bu taşımayı çekici kılan altyapı ise şu: Siteniz İzmir’deki kendimize ait veri merkezinde, N+1 yedekli ve Tier III standartlarında bir ortamda barınır. Sunucularda LiteSpeed ve LSCache ile hızlanan, CloudLinux ve CageFS ile komşularından izole edilen, Imunify360 çift WAF ile korunan bir yapı vardır. Yani taşıma sadece bir yer değişimi değil; genellikle daha hızlı, daha güvenli ve daha stabil bir ortama geçiş anlamına gelir. Barındırma ihtiyacınıza göre paylaşımlı hosting, WordPress hosting ya da daha fazla kaynak isteyen projeler için VPS sunucu seçeneklerini değerlendirebilirsiniz.

Alan adınızı da taşımak ya da yeni bir alan adı almak isterseniz, BTK akredite bir .TR kayıt kurumu olarak ücretsiz WHOIS gizleme ile domain sorgulama ekranımızı kullanabilirsiniz. E-posta trafiğiniz kritikse, KVKK uyumlu e-posta hosting altyapımız taşıma sonrası inbox oranlarınızı korur.

Sık Yapılan Hatalar ve Kaçınma Yolları

Deneyimlerimize göre taşıma felaketlerinin büyük çoğunluğu şu üç hatadan kaynaklanır: Birincisi, MX kayıtlarını unutup e-postaları kaybetmek. İkincisi, DNS’i değiştirmeden önce TTL’yi düşürmeyi ihmal edip yayılımın günlerce sürmesine katlanmak. Üçüncüsü ise eski sunucuyu erken kapatıp yayılım bitmeden trafiğin bir kısmını çalışmayan bir adrese göndermek. Bu üç hatayı önlemek, başarılı bir taşımanın yüzde 90’ıdır. Geriye kalan yüzde 10, sabırlı bir izleme ve iyi bir geri dönüş planından ibarettir.

Sıkça Sorulan Sorular

Web sitesi taşıma sırasında sitem kapalı kalır mı?

Doğru yapıldığında hayır. TTL’yi önceden düşürüp eski ve yeni sunucuyu geçiş boyunca paralel çalışır durumda tutarsanız, ziyaretçiler hangi sunucuya düşerse düşsün çalışan bir site görür. Kesinti neredeyse tamamen sizin hazırlığınızla ilgilidir, taşımanın doğasıyla değil.

DNS değişikliği ne kadar sürede yayılır?

TTL değerinize bağlıdır. TTL’yi geçişten önce 300 saniyeye düşürdüyseniz çoğu ziyaretçi için değişiklik dakikalar içinde yayılır. Yine de küresel yayılımın tamamlanması bazı ağlarda 48 saati bulabilir; bu yüzden eski sunucuyu bir süre açık tutmak gerekir.

TTL nedir ve neden önceden düşürmeliyim?

TTL (Time To Live), bir DNS kaydının önbellekte ne kadar süre saklanacağını belirler. Değeri yüksekse, DNS değişikliğiniz o süre boyunca bazı sunucularda görünmez. Geçişten 24-48 saat önce TTL’yi 300 saniyeye düşürürseniz, değişiklik anında yayılır ve geçiş penceresi minimuma iner.

E-postalarım taşıma sırasında kaybolur mu?

MX kayıtlarını doğru yönetirseniz kaybolmaz. En sık yapılan hata, A kaydını güncelleyip MX kaydını unutmaktır. E-posta hesaplarını yeni sunucuya taşıdıktan sonra MX kayıtlarını da yeni sunucuya yönlendirdiğinizden emin olun ve eski sunucudaki posta kutularının aktarımının tamamlandığını doğrulayın.

Taşıma SEO sıralamalarımı etkiler mi?

Sadece sunucu değişiyor, URL yapısı aynı kalıyorsa SEO etkisi olmaz. Alan adı ya da URL yapısı değişiyorsa, eski adreslerden yeni adreslere 301 kalıcı yönlendirme kurmanız gerekir. 301 yönlendirmeler sıralama sinyallerinin neredeyse tamamını aktardığı için, doğru kurulduğunda kalıcı bir kayıp yaşanmaz.

Taşımadan önce mutlaka yedek almalı mıyım?

Evet, kesinlikle. Doğrulanmış bir yedek, taşımanın geri dönüş sigortasıdır. Yeni sunucuda beklenmedik bir sorun çıkarsa, yedek sayesinde siteyi hızla eski haline döndürebilirsiniz. Yedeğin sadece var olması değil, gerçekten açılabildiğini test etmiş olmanız önemlidir.

Eski hosting hesabımı ne zaman kapatabilirim?

Geçiş tamamlandıktan sonra en az 7 gün beklemenizi öneririz. Bu süre hem DNS’in her yere yayılmasına hem de olası bir sorunda hızlı geri dönüş yapabilmenize imkan tanır. Trafiğin tamamen yeni sunucuya geçtiğini ve e-postaların sorunsuz aktığını teyit ettikten sonra eski hesabı güvenle kapatabilirsiniz.

Taşımayı kendim yapmak zorunda mıyım?

Hayır. Alastyr’a geçişlerde ücretsiz taşıma hizmeti kapsamında dosya, veritabanı ve e-posta aktarımını uzman ekibimiz gerçekleştirir. Sizin göreviniz genellikle sadece nihai DNS yönlendirme kararını vermeye indirgenir.

Taşıma için en uygun zaman ne zaman?

Trafiğinizin en düşük olduğu saat dilimi, çoğunlukla gece yarısı ve sonrasıdır. Bir bakım penceresi seçmek, olası bir hatanın en az sayıda ziyaretçiyi etkilemesini ve düzeltme için rahat çalışma alanı bulmanızı sağlar.